Tip de redactie

Wat zijn je gegevens?
Over welk onderzoek gaat het?
Wat is je tip?
Voeg een document toe (optioneel)

Via bovenstaand formulier mail je jouw tip direct naar de redactie.

We zijn ook te bereiken op onze tiplijn:

035-6719794

Stuur je liever een mail, dan kan dat op:

demonitor@kro-ncrv.nl

Een tip per post kan naar:

KRO-NCRV
t.a.v. De Monitor,
Postbus 25000
1202 HB Hilversum

Zorgvuldig en anoniem

We lezen alle tips zorgvuldig en zullen indien nodig contact met je opnemen als wij meer informatie kunnen gebruiken. Wij zullen onze bronnen altijd beschermen. Indien gewenst dragen wij zorg voor jouw anonimiteit.

Top tips

Tipgever over ontgroening: ‘Velen slikten pillen om wakker te blijven’

15 juli 2017, 8:35 - Daan Jansen
Een jaar geleden ontstond er ophef over foto's van ontgroeningen in Groningen

‘Ook ik ben lid geweest van een dergelijke studentenvereniging met pittige ontgroening. Zaken zoals beschreven in het verhaal van de vader, heb ik niet meegemaakt. Misschien omdat het een vereniging was met alleen vrouwen. Echter, traumatisch zou ik het wel willen noemen,’ mailt een anonieme tipgever ons als reactie op het verhaal van de vader die structurele misstanden bij ontgroeningen constateerde.

Zoals verwacht puilt onze mailbox niet uit met tips over ontgroeningen bij studentenverenigingen. Onze tiplijn staat ook alles behalve roodgloeiend. Al vanaf het moment dat de eerste tip binnenkwam over dit onderwerp zijn we ons bewust dat we een gesloten bolwerk onderzoeken. Het wordt niet gewaardeerd als media deelgenoot gemaakt worden van de interne gang van zaken. Toch hebben we inmiddels een handvol tips binnengekregen van zowel ouders als studenten. In de meeste gevallen wordt anonimiteit bedongen.

Lees ook het eerste artikel over ontgroeningen

Het verhaal van onze eerste tipgever wordt in de mails herkend, maar ook genuanceerd. ‘Het beeld van studentenverenigingen als homogene groep is niet correct. Er zijn grote verschillen. Mijn ervaringen met de groentijd is anders dan in het artikel,’ schrijft een ervaringsdeskundige uit Rotterdam. Volgens hem zijn er in de Maasstad goede afspraken gemaakt tussen de universiteit en de verenigingen. ‘In Rotterdam gaat het er toch anders aan toe en dat is denk ik toch mede te danken aan een actief beleid van de universiteit.’

‘Er is een universitaire commissie die gesprekken heeft met de vertegenwoordiging van de verenigingen en met de voorzitters van de ontgroeningscommissies. Bij deze gesprekken staan duidelijke regels en basisnormen centraal. Naar mijn idee werden deze ook nageleefd en heb ik er altijd zorg voor gedragen dat deze toegepast werden. Voorbeelden: geen lichamelijk contact, niet knoeien met voedsel en minimaal 6 uur slaap. Naast deze richtlijnen werd er voor de medische commissie ook een cursus georganiseerd om de verantwoordelijke mensen beter toe te rusten verantwoordelijk beleid te voeren. Al met al een prettige samenwerking waar universiteiten en studentenverenigingen als het ASC en Vindicat nog veel van zouden kunnen leren,’ aldus de mailer.

‘Geweldsindoctrinatie’

Of actief beleid van de universiteit het gouden ei is bij het oplossen van problemen bij ontgroeningen is de vraag. Ook in andere steden zijn afspraken gemaakt en toch steken met grote regelmaat incidenten de kop op. Volgens onze eerste tipgever zijn er zoveel incidenten dat er sprake is van een structureel probleem tijdens de ‘vier weken geweldsindoctrinatie’, zoals hij dat noemt.

De nieuwe tipgevers geven een kleine inkijk in de ontgroening. ‘Als je niet uit een dergelijke omgeving komt, heb je geen idee dat dit je te wachten staat! Na 1,5 à 2 weken (het is even geleden) kwam ik meer dood dan levend thuis. De groepsdruk en het niet voor gek willen staan, vond ik het ergst. Uren stonden we stil, slaap kregen we weinig en we werden gewekt met een stadiontoeter die ik nog steeds niet graag hoor. Verder herinner ik me nog het bang maken voor de avond met (oud-)leden en het kauwen van rauwe knoflook in de ochtend.’

Slaaptekort

Maar is bovenstaande een probleem of niet? Het is toch juist de bedoeling dat je getest wordt en er lijken geen strafbare feiten gepleegd te worden. Rauwe knoflook eten en gewekt worden met een stadiontoeter is geen lolletje, maar ook geen misstand. Een andere mailer legt goed uit waar de grens van het toelaatbare opgezocht wordt. ‘Ik heb een paar jaar geleden een ontgroening meegemaakt bij Veritas in Utrecht. Wat vooral het erge was aan de ontgroening was het slaaptekort.‘

Slaaptekort is een veel terugkerend geluid, hoewel het door velen wordt gezien als vanzelfsprekend onderdeel van de ontgroening. Toch mailt het Veritas-lid ons opvallende anekdotes. ‘Veelal mochten we rond 2 uur ‘s nachts naar huis en moesten wij weer om 7 uur in de ochtend aanwezig zijn. Dan heb je ongeveer 4 uur slaap, want je moet ook naar huis gaan en er weer heen fietsen. Op een gegeven moment kwam er een huisgenoot in mijn kamer en die zei: ‘Wat zie jij er ongelofelijk slecht uit (zware wallen en een grauw gezicht). Ook vielen er veel mensen in slaap overdag. Zij kregen straf. Ik weet dat er heel veel mensen allerlei pillen stiekem slikten om wakker te blijven.’

Gedragscode

In verschillende gedragscodes tussen universiteiten en studentenverenigingen worden afspraken gemaakt over de hoeveelheid slaap. In de Amsterdamse gedragscode staat: ‘Een aspirant-lid krijgt minstens 6 uur slaap aaneengesloten per nacht. Het bestuur of de senaat controleert het aantal uur slaap per nacht.’ Er staan ook afspraken in over onder meer alcoholinname en voeding. Daarnaast worden er grenzen gesteld aan fysieke uitputting.

Volgens een anonieme dame worden er risico’s genomen die in strijd zijn met de gedragscode. ‘Ik heb ook nog nooit zoveel mensen zien flauwvallen als in die week. Het was erg heet, en we werden met zijn allen opgepropt in kleine hokjes waar je als sardines tegen elkaar aan moest staan. Eén voor één vielen de mensen flauw. De brandweer had overigens nooit goedgekeurd dat er zoveel mensen in één kleine ruimte zouden staan.’

In ons onderzoek proberen we een vinger achter de cultuur van ontgroeningen te krijgen. Worden gemaakte afspraken willens en wetens geschonden? Zijn de jaarlijks terugkerende nieuwsberichten over (hersen)letsel uitwassen of het topje van de ijsberg? Eén ding is in ieder geval duidelijk: buitenstaanders denken ongenuanceerder over ontgroeningen dan degenen die er aan meegedaan hebben. Op Facebook is er weinig begrip voor het jaarlijkse ontgroeningsritueel.

Maar toch doen hordes nieuwbakken studenten mee. Bovendien wordt vaak geroepen dat het een vrijwillige keuze is om er aan mee te doen. Maar volgens één van de tipgevers ligt dat toch wel wat anders. ‘Het lijkt alsof je als student vrijwillig meedoet aan de ontgroeningen, maar soms weet je gewoon niet waar je aan begint en denk je dat het allemaal wel mee zal vallen. Tijdens de ontgroening durft maar 1% aan te geven dat het allemaal te ver gaat en dat zij willen stoppen. Veel mensen willen na een week stoppen met de ontgroening , maar doen dit toch niet, omdat ze al zo ver zijn gekomen. Je hebt je dan zo hard ingezet om de week door te komen, dat je echt niet gaat stoppen na 1 week.’

Grensoverschrijdend?

Wat toelaatbaar is en wat niet, is subjectief. Wat de ene grensoverschrijdend vindt, is voor de ander normaal. Hoe je er ook tegenaan kijkt, ontgroeningen zijn bedacht om mensen te testen. Toch willen we in ons onderzoek proberen vast te stellen of er grenzen overschreden worden. De duidelijkste grenzen zijn op papier gezet in de gedragscodes en ondertekend door studentenverenigingen. Maar worden de regels in de code gerespecteerd? Krijgen aspirant-leden voldoende slaap en regelmatig te eten? Zijn de regels een dode letter en er vooral voor de bühne of is het de basis voor normalisering van ontgroeningen?

De bovenstaande vragen kunnen we alleen beantwoorden met hulp van (oud-)studenten die meegedaan hebben aan een ontgroening. Heb je hier ervaring mee? Laat het ons weten via demonitor@kro-ncrv.nl. Wij zullen alle tips vertrouwelijk behandelen.

De foto bij het artikel is onderdeel van een reeks waarbij te zien is hoe er in Groningen ontgroend wordt. Het Groningse universiteitsblad publiceerde de foto’s en dat leidde tot ophef en discussie. Daarop werden de foto’s offline gehaald, om ze na juridisch advies opnieuw te publiceren.

Toon reacties
Reageer